خانه دریچه ابزار تحلیلی PEST – شناسایی فرصت‌ها و تهدید‌ها در «تصویر کلی» محیط حال و آینده‌ی کسب‌وکار
ابزار تحلیلی PEST – شناسایی فرصت‌ها و تهدید‌ها در «تصویر کلی» محیط حال و آینده‌ی کسب‌وکار
7

ابزار تحلیلی PEST – شناسایی فرصت‌ها و تهدید‌ها در «تصویر کلی» محیط حال و آینده‌ی کسب‌وکار

484
7

تغییراتی که در محیط کسب‌وکار شما رخ می‌دهند، هم می‌توانند فرصت‌های بزرگی برای سازمان شما پدید بیاورند و هم می‌توانند آن را با تهدیدات قابل‌توجهی مواجه کنند. مثلاً فناوری‌های تازه‌ای که به شما کمک می‌کنند به مشتریان جدیدی دسترسی پیدا کنید، یا جریان‌های مالی تازه‌ای که به شما اجازه‌ی سرمایه‌گذاریِ بهتر روی تجهیزات را می‌دهند و یا تغییرات اعمال‌شده در سیاست‌های دولتی که باعث به وجود آمدن بازار‌های تازه می‌شوند، همه و همه می‌توانند منبع ایجاد فرصت‌های تازه باشند.

حذف برخی قوانین و انحصار‌های قانونی که منجر به قرار گرفتن شما در معرض رقابت شدید‌ می‌شوند، بازاری که در حال کوچک شدن است، یا افزایش نرخ بهره در شرایطی که شرکت شما زیر فشار بدهی است نیز می‌توانند تهدید‌های تغییرات محیطیِ کسب‌وکار شما را تشکیل دهند.

تحلیل PEST، ابزار ساده و پرکاربردی است که به شما کمک می‌کند عوامل گوناگون تغییر در محیط کسب‌وکار خود را شناسایی و تحلیل کنید. PEST عنوان نسخه‌ی اصلی این تحلیل است که به بررسی تغییرات سیاسی (Political)، اقتصادی (Economic)، اجتماعی (Social) و فناورانه‌ی (Technological) محیط کسب‌وکار می‌پردازد. تجزیه‌وتحلیل این تغییرات به شما کمک می‌کند نیرو‌های پیش‌برنده‌ی تغییر در «تصویر کلیِ» پیش رویتان را درک کنید و از این طریق، از فرصت‌هایی که برای شما فراهم می‌شوند بهترین بهره را ببرید.

این تحلیل با عنوان‌های دیگری نیز شناخته می‌شود که هر یک از حروف دیگری که در عنوان آن‌ها می‌بینید، نماینده‌ی عوامل گوناگونی هستند که بسته به شرایط و محیطی که در آن قرار دارید ممکن است در نظر گرفتن آن‌ها برای کسب‌وکار شما مفید باشد. برخی از نسخه‌هایی که می‌توانید مورد استفاده قرار دهید عبارت‌اند از:

  • PESTLE/PESTEL: سیاسی، اقتصادی، اجتماعی-فرهنگی، فناورانه، حقوقی، زیست‌محیطی.
  • PESTLIED: سیاسی، اقتصادی، اجتماعی-فرهنگی، فناورانه، حقوقی، بین‌المللی، زیست‌محیطی، جمعیت‌شناختی.
  • STEEPLE: اجتماعی/جمعیت‌شناختی، فناورانه، اقتصادی، زیست‌محیطی، سیاسی، حقوقی، اخلاقی.
  • SLEPT: اجتماعی-فرهنگی، حقوقی، اقتصادی، سیاسی، فناورانه.
  • LONGPESTLE: نسخه‌های محلی، بین‌المللی و جهانیِ PESTLE (در سازمان‌های چندملیتی به بهترین نحو می‌توان از این نسخه‌ها برای درک تغییر بهره گرفت).

با این تفاسیر، توجه داشته باشید نسخه‌ای را انتخاب کنید که به بهترین شکل پاسخگوی نیاز‌های شماست.

درباره‌ی این ابزار

فرانسیس آگوئیلار (Francis Aguilar)، استاد دانشگاه هاروارد، خالق تحلیل PEST شناخته می‌شود. او در کتابی که در سال ۱۹۶۷ با عنوان «بررسی محیط کسب‌وکار» نوشت، ابزاری را با عنوان ETPS برای بررسی محیط کسب‌وکار ارائه کرد. این نام بعد‌ها دستخوش تغییراتی شد که عنوان کنونیِ این تحلیل، حاصل این تغییرات است. تحلیل PEST به این چهار دلیل عمده، مفید واقع می‌شود:

۱. هم به شما کمک می‌کند فرصت‌های کاری یا شخصی اطرافتان را پیدا کنید و هم پیشاپیش به شما درباره‌ی تهدید‌های مهمِ پیش رو اخطار می‌دهد.

۲. مسیر تغییرات در محیط کسب‌وکارتان را به شما نشان می‌دهد. این به شما کمک می‌کند فعالیت‌های جاری خود را به گونه‌ای شکل دهید که فعالیت‌هایتان با تغییرات مذکور همراه باشند، نه این‌که در جهت عکس آن‌ها حرکت کنند.

۳. کمک می‌کند از شروع پروژه‌هایی که بنا به دلایلی خارج از کنترل شما احتمالاً به شکست خواهند انجامید، اجتناب کنید.

۴. این ابزار تحلیلی با کمک به کسب دیدگاهی بی‌طرفانه از یک محیط جدید، به شما کمک می‌کند هنگام ورود به یک کشور، منطقه، یا بازار جدید، از شر پیش‌فرض‌های ناخودآگاه خود خلاص شوید.

تحلیل PEST را اغلب اوقات به صورت مکمل در کنار تحلیل SWOT به‌کار می‌گیرند. بااین‌حال، توجه داشته باشید که حوزه‌های تمرکز این دو ابزار با یکدیگر تفاوت دارند. تحلیل PEST به عوامل «کلی‌تر و بزرگ‌تری» نگاه می‌کند که ممکن است یک تصمیم، بازار و یا کسب‌وکار جدید را تحت تأثیر قرار دهند. درحالی‌که تحلیل SWOT، به بررسی این عوامل در سطح کسب‌وکار، خط تولید یا محصول می‌پردازد. می‌توان این‌طور گفت که استفاده از تحلیل PEST مثل ایستادن روی نوک یک تپه­‌ی بلند و زیر نظر گرفتن افق دید اطرافتان است و استفاده از تحلیل SWOT به‌مثابه بررسی دقیق‌ترِ قسمتی از این تصویر بزرگ، با استفاده از بزرگنمایی یک دوربین چشمی است.

چگونه از این ابزار استفاده کنیم؟

برای تجزیه‌وتحلیل محیط کسب‌وکار خود و فرصت‌ها و تهدید‌هایی که این محیط پیش روی شما قرار می‌دهد، این چهار قدم را دنبال کنید:

قدم اول: از ابزار PEST برای طوفان ذهنی تغییراتی که در اطرافتان در حال رخ دادن هستند استفاده کنید. از موارد زیر برای جهت‌دهی به سؤالاتتان استفاده و سؤالات خود را متناسب با نیاز‌های به‌خصوصِ کسب‌وکار خود آماده کنید.

قدم دوم: با استفاده از تکنیک طوفان ذهنی، فرصت‌هایی را که از هر یک از این تغییرات ایجاد می‌شوند، روی کاغذ بیاورید.

قدم سوم: تهدید‌ها یا مسائلی را که به‌وسیله‌ی این تغییرات پدید می‌آیند، نیز با همان تکنیک روی کاغذ بیاورید.

قدم چهارم: اقدام لازم را اتخاذ کنید.

اگر نمی‌دانید همه‌ی این‌ها را چگونه باید سازمان‌دهی کنید، کاربرگ PEST شما را در طی این مراحل یاری می‌کند. می‌توانید همین حالا آن را به رایگان از این‌جا دریافت کنید، پرینت بگیرید و هم‌زمان با قدم‌های زیر آن را پر کنید.

قدم اول: طوفان ذهنی «عوامل»

عوامل «سیاسی»

  • انتخابات محلی، استانی یا سراسری بعدی چه زمانی انجام خواهد شد؟ این انتخابات چه تغییراتی ممکن است در سیاست‌های محلی یا دولتی به وجود بیاورد؟
  • مستعدترین مدعیان بالقوه‌ی قدرت چه کسانی هستند؟ دیدگاه آنان نسبت به سیاست‌های حرفه‌ای و دیگر سیاست‌هایی که بر سازمان شما تأثیرگذارند چیست؟
  • در کشور شما، حقوق مالکیت و حاکمیت قانون تا چه حد توسعه یافته است و فساد و بزهکاریِ سازمان‌یافته تا چه حد شیوع دارد؟ این اوضاع چگونه ممکن است تغییر کند و این تغییر شرایط تا چه حد ممکن است روی شما تأثیر بگذارد؟
  • آیا تغییرات قانونی یا مالیاتیِ در شرف انجامی هست که بتواند چه مثبت و چه منفی، روی کسب‌وکار شما اثرگذار باشد؟
  • مقررات کسب‌وکار، با همه‌ی تغییراتِ برنامه‌ریزی‌شده‌اش، چه اثری روی کسب‌وکار شما خواهد گذاشت؟ آیا روندی مبنی بر وضع یا لغو مقرراتی ازاین‌دست وجود دارد؟
  • رویکرد دولت در قبال سیاست جمعی، مسئولیت اجتماعی، مسائل محیط زیستی و قوانین حمایت از مشتریان چیست؟ این رویکرد چه تأثیراتی دارد و آیا احتمال تغییر آن وجود دارد؟
  • بازه‌ی زمانیِ احتمالیِ این تغییرات چقدر است؟
  • آیا عوامل سیاسی دیگری هم هست که احتمال تغییرشان وجود داشته باشد؟

عوامل «اقتصادی»

  • اوضاع اقتصادیِ فعلی تا چه اندازه ثبات دارد؟ آیا این اقتصاد، رو به رشد، ایستا، یا رو به افول است؟
  • آیا نرخ‌های‌ تبادل ارز‌های اصلی ثبات دارند، یا ممکن است نوسانات شدیدی داشته باشند؟
  • سطح درآمد موجود مشتریان رو به افزایش است یا کاهش؟ این میزان طی چند سال آینده چه تغییراتی ممکن است داشته باشد؟
  • نرخ بیکاری چقدر است؟ آیا تشکیل یک نیروی کارِ ماهر آسان خواهد بود؟ یا گران تمام خواهد شد؟
  • آیا مصرف‌کنندگان و کسب‌وکار‌ها به‌راحتی به منابع اعتبار دسترسی دارند؟ اگر خیر، این چه تأثیری روی سازمان شما خواهد گذاشت؟
  • جهانی‌شدن، چه تأثیری روی محیط اقتصادی می‌گذارد؟
  • آیا عوامل اقتصادی دیگری هم وجود دارد که فکر می‌کنید باید در نظر بگیرید؟

عوامل «اجتماعی»

  • نرخ رشد و مشخصات سنی جمعیت کشور شما چقدر است؟ این میزان با چه تغییراتی ممکن است مواجه شود؟
  • آیا اختلاف عقاید میان نسل‌ها می‌تواند بر کار شما اثر بگذارد؟
  • سطح سلامت، تحصیلات و پتانسیل بسیج اجتماعی در جامعه‌ی شما چقدر است؟ این عوامل با چه تغییراتی همراه هستند و تأثیر این تغییرات چه خواهد بود؟
  • الگو‌های اشتغال، روند‌های بازار کار و دیدگاه‌های موجود و قابل رصد نسبت به کار کدام هستند؟ آیا این‌ها برای گروه‌های سنی مختلف متفاوت هستند؟
  • کدام دیدگاه‌ها یا تابو‌های اجتماعی ممکن است بر کسب‌وکار شما اثر بگذارند؟ آیا به‌تازگی تغییر و تحولات اجتماعی‌ای رخ داده است که بتواند بر این موضوع اثرگذار باشد؟
  • باور‌های مذهبی و سبک زندگی چه تأثیری روی جمعیت دارند؟
  • آیا عوامل اجتماعی-فرهنگی دیگری هم هستند که احتمال بدل شدنشان به پیشران‌های تغییر در کسب‌وکار شما وجود داشته باشد؟

عوامل «فناورانه»

  • فناوری جدیدی هست که بتواند به کار شما بیاید؟
  • آیا فناوری تازه­ای در افق کسب‌وکار شما هست که در صورت در دسترس قرار گرفتن، بتواند حرفه یا صنعت شما را شدیداً تحت تأثیر قرار دهد؟
  • آیا هیچ‌یک از رقبای شما به فناوری‌های تازه‌ای دسترسی دارند که بتواند محصولاتشان را دچار تحولی اساسی کند؟
  • دولت‌ها و مؤسسات آموزشی و پژوهشی تحقیقات خود را روی چه حوزه‌هایی متمرکز می‌کنند؟ آیا هیچ راهی برای بهره گرفتن از این موضوع پیش پای شما وجود دارد؟
  • تغییرات زیرساختی چه تأثیراتی روی الگو‌های کاری داشته‌اند؟ (مثلاً میزان دورکاری)
  • آیا کانون‌های فناورانه‌ای هست که بتوانید با آن‌ها همکاری داشته باشید یا از آن‌ها یاد بگیرید؟
  • آیا عوامل فناورانه‌ی دیگری هم هست که باید مد نظر قرار دهید؟

قدم دوم: طوفان ذهنی «فرصت‌ها»

وقتی تغییراتی  که در محیط کسب‌وکار شما در حال وقوع هستند را شناسایی کردید، زمان آن فرامی‌رسد که به هر تغییر نگاهی داشته باشید و فرصت‌هایی که هر یک از این تغییرات می‌توانند برای شما ایجاد کنند را با استفاده از طوفان ذهنی روی کاغذ بیاورید. مثلاً، از خودتان بپرسید که آیا این تغییر نمی‌تواند به شما کمک کند محصولات جدیدی تولید کنید، بازار‌های تازه‌ای ایجاد کنید، یا فرایند‌هایتان را مقرون‌به‌صرفه‌تر کنید؟

قدم سوم: طوفان ذهنی «تهدید‌ها»

فکر کردن به این‌که این تغییرات چطور می‌توانند کسب‌وکار شما را تضعیف کنند نیز مهم است. اگر این موضوع را به‌موقع بفهمید، شاید بتوانید از این مشکلات دوری‌کنید یا تأثیراتشان را کاهش دهید.

مثلاً اگر بخش مهمی از بازار شما ازلحاظ جمعیتی رو به افول است، آیا قادر هستید بازار‌های تازه‌ای برای خود فراهم کنید؟ یا مثلاً اگر فناوری، یک محصول مهم شما را تهدید می‌کند، آیا می‌توانید آن فناوری را با هدف بهبود محصول خود به خدمت بگیرید؟ (تحلیل ریسک می‌تواند در ارزیابی این تهدید‌ها و تدوین استراتژیِ مناسب برای مدیریت کردن آن‌ها به شما کمک کند.)

قدم چهارم: اتخاذ اقدام عملی

هر جا فرصتی شناسایی کردید، اقدامات لازم برای بهره‌برداری از آن فرصت را در طرح کسب‌وکار خود در نظر بگیرید. هر جا ریسک قابل‌توجهی دیدید، برای مدیریت یا حذف آن اقدامات عملی لازم را اتخاذ کنید.

حرف آخر

تحلیل PEST به شما کمک می‌کند تغییرات سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فناورانه‌ی شکل‌دهنده‌ی محیط آینده‌ی کسب‌وکار خود را درک کنید. می‌توانید از این سرفصل‌ها برای طوفان ذهنی مشخصه‌های «تصویر کلی» یک محیط کسب‌وکار (که می‌تواند یک کشور، منطقه، یا یک بازار موجود یا جدید باشد) استفاده کنید و از اینجا، درباره‌ی نیرو‌های قابل‌توجه پیش‌برنده‌ی تغییر در آن به نتایجی برسید. این کار، بافتاری برای طرح‌ریزی جزئی‌تر و دقیق‌تر پدید می‌آورد که به‌واسطه‌ی آن می‌توانید ریسک را به حداقل برسانید و از فرصت‌هایی که سر راهتان قرار می‌گیرند نهایت استفاده را ببرید. پس همین حالا کاربرگ ابزار تحلیلی PEST را به رایگان از این‌جا دریافت کنید و دست‌به‌کار شوید. در کپی گرفتن از این کاربرگ با ذکر منبع اصلی محدودیتی ندارید!

(484)

https://telegram.me/businesstrend
برچسب‌ها:
پیام ادیب پیام دانش‌آموخته‌ی کارشناسی مترجمی انگلیسی از دانشگاه علامه طباطبایی و فارغ‌التحصیل دوره‌ی MBA سازمان مدیریت صنعتی است. او به ترجمه علاقه‌ی وافر دارد و در کنار ترجمه، به تنظیم موسیقی می‌پردازد. ترجمه‌ی کتاب «راهنمای ایجاد تغییر» و آلبوم موسیقی «از این بهتر نمیشه» از کارهای رسمی پیام در زمینه‌ی ترجمه، و تنظیم موسیقی است. ترجمه، موسیقی، فناوری، طبیعت‌گردی، عکاسی، نقاشی و اینترنت‌گردی از جمله تفریحات مورد علاقه‌ی پیام هستند.

دیدگاه(7)

    1. مریم عزیز سلام،
      لینک دانلود کاربرگ هیچ مشکلی نداره. کافیه توی متن روی کلمه‌ی «این‌جا» که با رنگ آبی متمایز شده کلیک کنی تا کاربرگ تو یه تب جدید دانلود و باز بشه.

دیدگاه خود را بیان کنید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

لطفا جای خالی را پر کنید Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.